En una ocasión el Bienaventurado estaba morando en el santuario Aggalava, en Alavi. Entonces Hatthaka, acompañado por quinientos seguidores laicos, se acercó al Bienaventurado, le rindió homenaje y se sentó a un lado. Y el Bienaventurado le dijo:
“Tu séquito es grande, Hatthaka. ¿Cómo sostienes un séquito tan grande?”.
“Lo hago, Venerable Señor, por medio de los cuatro modos de sustento de las relaciones favorables enseñados por el Bienaventurado. Cuando sé: ‘Éste ha de ser sustentado por medio de una dádiva’, lo sostengo por medio de una dádiva. Cuando sé: ‘Éste ha de ser sustentado por medio de una manera entrañable de hablar’, lo sostengo por medio de una manera agradable de hablar. Cuando sé: ‘Éste ha de ser sustentado por medio de una conducta beneficiosa’, lo sostengo por medio de una conducta beneficiosa. Cuando sé: ‘Éste ha de ser sustentado por medio de la imparcialidad’, lo sostengo por medio de la imparcialidad. Hay riquezas en mi familia, Venerable Señor. Ellos no tienen por qué escucharme como si fuera una persona pobre”.
“¡Bien, muy bien, Hatthaka! Este es el método, por medio del cual sostienes un gran séquito. Todos aquellos que sostuvieron un gran séquito en el pasado, lo hicieron de la misma manera, por medio de los cuatro modos de sustento de las relaciones favorables. Todos aquellos que van a sostener un gran séquito en el futuro, lo harán de la misma manera, por medio de los cuatro modos de sustento de las relaciones favorables. Todos aquellos que sostienen un gran séquito en el presente, lo hacen de la misma manera, por medio de los cuatro modos de sustento de las relaciones favorables”.
Entonces, después de que el Bienaventurado hubo instruido, animado, inspirado y regocijado a Hatthaka de Alavi por medio de una plática del Dhamma, éste se levantó de su asiento, le rindió homenaje al Bienaventurado y salió de allí, manteniendo siempre al Bienaventurado a su mano derecha. Acto seguido, el Bienaventurado se dirigió a los monjes: “Monjes, deberíais recordar a Hatthaka de Alavi como a alguien que posee ocho asombrosas y maravillosas cualidades. Y, ¿cuáles son esas ocho? Está dotado de la fe. Es virtuoso y posee el sentido de la vergüenza moral y temor moral. Es instruido, generoso y sabio. Posee pocos deseos. Deberíais recordar a Hatthaka de Alavi como a alguien que posee estas ocho asombrosas y maravillosas cualidades”.
En AN y.
Ekaṁ samayaṁ bhagavā āḷaviyaṁ viharati aggāḷave cetiye. Atha kho hatthako āḷavako pañcamattehi upāsakasatehi parivuto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho hatthakaṁ āḷavakaṁ bhagavā etadavoca:
Ekaṁ samayaṁ bhagavā āḷaviyaṁ viharati aggāḷave cetiye.
Atha kho hatthako āḷavako pañcamattehi upāsakasatehi parivuto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho hatthakaṁ āḷavakaṁ bhagavā etadavoca:
Ekaṁ samayaṁ bhagavā āḷaviyaṁ viharati aggāḷave cetiye. Atha kho hatthako āḷavako pañcamattehi upāsakasatehi parivuto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho hatthakaṁ āḷavakaṁ bhagavā etadavoca:
“mahatī kho tyāyaṁ, hatthaka, parisā. Kathaṁ pana tvaṁ, hatthaka, imaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhāsī”ti?
“mahatī kho tyāyaṁ, hatthaka, parisā.
Kathaṁ pana tvaṁ, hatthaka, imaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhāsī”ti?
“mahatī kho tyāyaṁ, hatthaka, parisā. Kathaṁ pana tvaṁ, hatthaka, imaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhāsī”ti?
“Yānimāni, bhante, bhagavatā desitāni cattāri saṅgahavatthūni, tehāhaṁ imaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhāmi. *tehāhaṁ → tenāhaṁ (bj)Ahaṁ, bhante, yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ dānena saṅgahetabbo’ti, taṁ dānena saṅgaṇhāmi; yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ peyyavajjena saṅgahetabbo’ti, taṁ peyyavajjena saṅgaṇhāmi; yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ atthacariyāya saṅgahetabbo’ti, taṁ atthacariyāya saṅgaṇhāmi; yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ samānattatāya saṅgahetabbo’ti, taṁ samānattatāya saṅgaṇhāmi. Saṁvijjanti kho pana me, bhante, kule bhogā. Daliddassa kho no tathā sotabbaṁ maññantī”ti.
“Yānimāni, bhante, bhagavatā desitāni cattāri saṅgahavatthūni, tehāhaṁ imaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhāmi. *tehāhaṁ → tenāhaṁ (bj)
Ahaṁ, bhante, yaṁ jānāmi:
‘ayaṁ dānena saṅgahetabbo’ti, taṁ dānena saṅgaṇhāmi;
‘ayaṁ peyyavajjena saṅgahetabbo’ti, taṁ peyyavajjena saṅgaṇhāmi;
‘ayaṁ atthacariyāya saṅgahetabbo’ti, taṁ atthacariyāya saṅgaṇhāmi;
‘ayaṁ samānattatāya saṅgahetabbo’ti, taṁ samānattatāya saṅgaṇhāmi.
Saṁvijjanti kho pana me, bhante, kule bhogā.
Daliddassa kho no tathā sotabbaṁ maññantī”ti.
“Yānimāni, bhante, bhagavatā desitāni cattāri saṅgahavatthūni, tehāhaṁ imaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhāmi. *tehāhaṁ → tenāhaṁ (bj)Ahaṁ, bhante, yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ dānena saṅgahetabbo’ti, taṁ dānena saṅgaṇhāmi; yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ peyyavajjena saṅgahetabbo’ti, taṁ peyyavajjena saṅgaṇhāmi; yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ atthacariyāya saṅgahetabbo’ti, taṁ atthacariyāya saṅgaṇhāmi; yaṁ jānāmi: ‘ayaṁ samānattatāya saṅgahetabbo’ti, taṁ samānattatāya saṅgaṇhāmi. Saṁvijjanti kho pana me, bhante, kule bhogā. Daliddassa kho no tathā sotabbaṁ maññantī”ti.
“Sādhu sādhu, hatthaka. Yoni kho tyāyaṁ, hatthaka, mahatiṁ parisaṁ saṅgahetuṁ. Ye hi keci, hatthaka, atītamaddhānaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgahesuṁ, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgahesuṁ. Yepi hi keci, hatthaka, anāgatamaddhānaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhissanti, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhissanti. Yepi hi keci, hatthaka, etarahi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhanti, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhantī”ti.
Yoni kho tyāyaṁ, hatthaka, mahatiṁ parisaṁ saṅgahetuṁ.
Ye hi keci, hatthaka, atītamaddhānaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgahesuṁ, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgahesuṁ.
Yepi hi keci, hatthaka, anāgatamaddhānaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhissanti, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhissanti.
Yepi hi keci, hatthaka, etarahi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhanti, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhantī”ti.
“Sādhu sādhu, hatthaka. Yoni kho tyāyaṁ, hatthaka, mahatiṁ parisaṁ saṅgahetuṁ. Ye hi keci, hatthaka, atītamaddhānaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgahesuṁ, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgahesuṁ. Yepi hi keci, hatthaka, anāgatamaddhānaṁ mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhissanti, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhissanti. Yepi hi keci, hatthaka, etarahi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhanti, sabbe te imeheva catūhi saṅgahavatthūhi mahatiṁ parisaṁ saṅgaṇhantī”ti.
Atha kho hatthako āḷavako bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi. Atha kho bhagavā acirapakkante hatthake āḷavake bhikkhū āmantesi: “aṭṭhahi, bhikkhave, acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṁ hatthakaṁ āḷavakaṁ dhāretha. Katamehi aṭṭhahi? Saddho, bhikkhave, hatthako āḷavako; sīlavā, bhikkhave …pe… hirīmā … ottappī … bahussuto … cāgavā … paññavā, bhikkhave, hatthako āḷavako; appiccho, bhikkhave, hatthako āḷavako. Imehi kho, bhikkhave, aṭṭhahi acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṁ hatthakaṁ āḷavakaṁ dhārethā”ti.
Atha kho hatthako āḷavako bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
Atha kho bhagavā acirapakkante hatthake āḷavake bhikkhū āmantesi:
“aṭṭhahi, bhikkhave, acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṁ hatthakaṁ āḷavakaṁ dhāretha.
Saddho, bhikkhave, hatthako āḷavako;
paññavā, bhikkhave, hatthako āḷavako;
appiccho, bhikkhave, hatthako āḷavako.
Imehi kho, bhikkhave, aṭṭhahi acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṁ hatthakaṁ āḷavakaṁ dhārethā”ti.
Atha kho hatthako āḷavako bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi. Atha kho bhagavā acirapakkante hatthake āḷavake bhikkhū āmantesi: “aṭṭhahi, bhikkhave, acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṁ hatthakaṁ āḷavakaṁ dhāretha. Katamehi aṭṭhahi? Saddho, bhikkhave, hatthako āḷavako; sīlavā, bhikkhave …pe… hirīmā … ottappī … bahussuto … cāgavā … paññavā, bhikkhave, hatthako āḷavako; appiccho, bhikkhave, hatthako āḷavako. Imehi kho, bhikkhave, aṭṭhahi acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṁ hatthakaṁ āḷavakaṁ dhārethā”ti.