KARUNAPURA SUTTA PIṬAKA
KARUNAPURA Biblioteca de suttas

Colección de Suttas

Selecciona un sutta o una sección

La ficha activa reflejará aquí el sutta, sección o mapa seleccionado.

Diagnóstico
Esperando inicialización…
Preparando biblioteca…
Cargando árbol…
Mapa
Colección Menor
Dichos del Dhamma

El Buda (179–196)

Khuddaka Nikāya
Dhammapada
Māradhītaravatthu
Colección Menor
Dichos del Dhamma
El Buda (179–196)
Khuddaka Nikāya
Dhammapada
Māradhītaravatthu
Ruta suttaDhp 179–196
← Suttas
Versiones de traducción
Vista:
Datos de publicación
Versión
ES · Isidatta
Título de la publicación
Dhammapada
Traductor
Isidatta
Título raíz
Dhammapada
Idioma de traducción
Español
Idioma raíz
Pali
Fuente
Bosque Theravada
Licencia
Términos de uso de Bosque Theravada Distribución gratuita con condiciones — Se permite copiar, reformatear, reimprimir, volver a publicar y redistribuir gratuitamente, indicando la fuente, identificando los derivados e incluyendo íntegramente estos términos. Por lo demás, todos los derechos reservados.

14.1. Historia de las tres hijas del Mara

SC 179Este BudaBuddhaEl nombre dado a quien redescubre por sí mismo el sendero liberador del Dhamma, tras un largo período de haber sido olvidado por el mundo. Según la tradición, una larga línea de Buddhas se extiende hasta el pasado distante. El Buddha más reciente nació como Siddhattha Gotama en la India alrededor del año 500 a.e.c. Un joven bien educado y acomodado, renunció a su familia y su herencia principesca en la flor de la vida para buscar la verdadera libertad y el fin del sufrimiento (dukkha). Después de siete años de austeridades en el bosque, redescubrió el «camino medio» y alcanzó su meta, convirtiéndose en el Buddha.Ver en el glosario que ha conquistado lo imposible,
cuya victoria no puede deshacerse,
que es insondable y no deja huellas,
¿qué pista queréis que siga?

SC 180La avideztaṇhāAvidez, sed o ansia que impulsa el aferramiento y el devenir. En los suttas se distingue en tres formas: avidez por la sensualidad, avidez por el devenir y avidez por el no devenir o la aniquilación. Ver upādāna y bhava.Ver en el glosario que a otros entreda y atrapa,
no puede conducir a ninguna parte
a este Buda que ha conquistado lo imposible,
¿qué pista queréis que siga?

14.2. Historia del retorno del mundo de los devasdevaLiteralmente, «ser resplandeciente»: un habitante de los reinos celestiales (ver sagga y sugati). Los tres términos deva, devatā y devaputta son sinónimos.Ver en el glosario

SC 181Aquellos nobles entregados a la meditaciónbhāvanāCultivo o desarrollo mental; meditación. El tercero de los tres fundamentos para la acción meritoria. Ver también dāna y sīla.Ver en el glosario,
gozosos y apacibles en el renunciamiento,
conscientemente atentos, sabios y despiertos,
hasta de los dioses reciben alabanzas.

14.3. Historia de Erakapatta, el rey de los nagas

SC 182Es dificil nacer como ser humano,
dificil es la vida de los mortales;
es poco común escuchar el verdadero DhammaDhamma1. Fenómeno; cualquier cosa que ocurre y es cognoscible. 2. Fenómeno mental, «pensamiento». 3. Principio, especialmente los principios de causalidad. 4. Doctrina, enseñanza. También, principios de comportamiento que los seres humanos deben seguir para armonizar con el orden natural correcto de las cosas; cualidades mentales que deben desarrollar para realizar la cualidad inherente de la mente en sí misma. Por extensión, «Dhamma» (usualmente en mayúscula) se usa también para denotar cualquier doctrina que enseña tales cosas. Así, el Dhamma del Buddha denota tanto sus enseñanzas como las realidades descritas por esa enseñanza. (Sánscrito: dharma)Ver en el glosario,
y excepcional, el surgimiento de un Buda.

14.4. Historia de la pregunta planteada por el Venerable Ananda

SC 183Ningún mal hacer a nadie,
generar el bien y cultivarlo,
y mantener la mente disciplinada y pura:
ésta es la enseñanza de los Budas.

SC 184La pacienciakhantiPaciencia, tolerancia o capacidad de soportar lo difícil sin caer en la aversión. En la tradición Theravāda es una de las diez pāramīs o perfecciones desarrolladas por el Bodhisatta.Ver en el glosario y la resistencia constituyen la asceza más elevada,
los Budas proclaman que el Nibbana es el bien supremo.
Alguien que irrita o agrede a otros,
no es ni monje ni renunciante.

SC 185No maldecir ni hacer daño,
moderarse acorde a los preceptos,
comer poco, vivir recluido
y esforzar la mente en lo sublime:
ésta es la enseñanza de los Budas.

14.5. Historia de un monje joven descontento

SC 186Ni la lluvia de monedas de oro,
puede saciar el deseo de la sensualidad,
los placeres son pequeñas alegríassomanassaAlegría, placer mental o bienestar mental. En la fórmula del cuarto jhāna aparece emparejado con domanassa, tristeza o malestar mental, y ambos se describen como ya desaparecidos antes del cuarto jhāna.Ver en el glosario y mucho sufrimientodukkhaEn sentido doctrinal, dukkha designa la condición insatisfactoria de la experiencia condicionada: lo que surge, cambia y no puede sostenerse como fuente estable de satisfacción. En la Primera Noble Verdad incluye nacimiento, envejecimiento, enfermedad, muerte, separación de lo querido, encuentro con lo no querido, no obtener lo que se desea y, en síntesis, los cinco agregados sujetos al aferramiento.Ver en el glosario,
así lo considera el sabio.

SC 187El perfecto discípulo del Buda,
incluso en deleites celestiales
no encuentra placer alguno:
el deleite termina en la codicialobhaCodicia, deseo no hábil o posesivo. Es una de las tres raíces no saludables (mūla) en la mente, junto con dosa y moha. Expresa la tendencia básica de la mente a querer apropiarse, acumular o retener aquello que considera deseable. Véase también: rāga.Ver en el glosario.

14.6. Historia de Aggidatta

SC 188La gente atormentada por el miedo,
busca refugios en las colinas,
en los bosques, debajo de los árboles sagrados,
acude a monasterios y santuarios.

SC 189Semejante refugio no es seguro,
no es un refugio supremo.
Uno no se libera de todo el sufrimiento,
yendo por semejante refugio.

SC 190Pero yendo por refugio al Buda,
al Dhamma y al Sangha,
uno ve con la perfecta visión
las Cuatro Nobles Verdades:

SC 191El sufrimiento con su surgimiento causal,
la superación del mismo,
y el Óctuple Noble Sendero
que conduce al fin del sufrimiento…

SC 192…semejante refugio, sí, es seguro,
éste es un refugio supremo.
Uno se libera de todo el sufrimiento,
yendo por semejante refugio.

14.7. Historia de la pregunta surgida en el Venerable Ananda

SC 193Es dificil hallar a un hombre puro y noble,
tal hombre no nace en cualquier parte.
Cuando nace semejante sabio,
que la familia se sienta dichosa.

14.8. Historia de varios monjes

SC 194Dichoso es el surgir de los Budas,
dichosa la proclamación del verdadero Dhamma,
dichosa es la armonía dentro del Sangha,
y dichosas sus prácticaspaṭipadāEl medio de alcanzar una meta o destino. El «camino medio» (majjhima-paṭipadā) enseñado por el Buddha; el sendero de práctica descrito en la cuarta noble verdad (dukkhanirodhagāminī-paṭīpadā).Ver en el glosario ascéticas.

14.9. Historia de varios monjes

SC 195Quien superó las percepciones ordinarias,
que ha cruzado la pena y el lamento,
quien reverencia a los que son dignosarahantUn «digno» o «perfeccionado»; una persona cuya mente está libre de impurezas (ver kilesa), que ha abandonado las diez cadenas que atan la mente al ciclo de renacimientos (ver saṁyojana), cuyo corazón está libre de contaminantes (ver āsava), y que por tanto no está destinado a un renacimiento ulterior. Un título para el Buddha y el nivel más alto de sus nobles discípulos. Aquel que ha alcanzado Nibbāna.Ver en el glosario de alabanza,
a los Budas y sus seguidoresparisāLos cuatro grupos de seguidores del Buddha que incluyen monjes, monjas, laicos y laicas. Comparar con saṅgha. Ver bhikkhu, bhikkhunī, upāsaka/upāsikā.Ver en el glosario,

SC 196…el méritopuññaMérito; buenas acciones.Ver en el glosario del que reverencia a tales hombres,
calmado y libre de los temores,
es tan grande,
que nadie es capaz de calcularlo.

Māradhītaravatthu
Māradhītaravatthu
Māradhītaravatthu

Yassa jitaṁ nāvajīyati, Jitaṁ yassa noyāti koci loke;*Jitaṁ yassa → jitamassa (bj, sya-all); jitaṁ assa (pts1ed, pts2ed); jitaṁ massa (mr) Taṁ buddhamanantagocaraṁ, Apadaṁ kena padena nessatha.

Yassa jitaṁ nāvajīyati,
Jitaṁ yassa noyāti koci loke;*Jitaṁ yassa → jitamassa (bj, sya-all); jitaṁ assa (pts1ed, pts2ed); jitaṁ massa (mr)
Taṁ buddhamanantagocaraṁ,
Apadaṁ kena padena nessatha.

Yassa jitaṁ nāvajīyati, Jitaṁ yassa noyāti koci loke;*Jitaṁ yassa → jitamassa (bj, sya-all); jitaṁ assa (pts1ed, pts2ed); jitaṁ massa (mr)Taṁ buddhamanantagocaraṁ, Apadaṁ kena padena nessatha.

Yassa jālinī visattikā, TaṇhātaṇhāAvidez, sed o ansia que impulsa el aferramiento y el devenir. En los suttas se distingue en tres formas: avidez por la sensualidad, avidez por el devenir y avidez por el no devenir o la aniquilación. Ver upādāna y bhava.Ver en el glosario natthi kuhiñci netave; Taṁ buddhamanantagocaraṁ, Apadaṁ kena padena nessatha.

Yassa jālinī visattikā,
TaṇhātaṇhāAvidez, sed o ansia que impulsa el aferramiento y el devenir. En los suttas se distingue en tres formas: avidez por la sensualidad, avidez por el devenir y avidez por el no devenir o la aniquilación. Ver upādāna y bhava.Ver en el glosario natthi kuhiñci netave;
Taṁ buddhamanantagocaraṁ,
Apadaṁ kena padena nessatha.

Yassa jālinī visattikā, TaṇhātaṇhāAvidez, sed o ansia que impulsa el aferramiento y el devenir. En los suttas se distingue en tres formas: avidez por la sensualidad, avidez por el devenir y avidez por el no devenir o la aniquilación. Ver upādāna y bhava.Ver en el glosario natthi kuhiñci netave; Taṁ buddhamanantagocaraṁ, Apadaṁ kena padena nessatha.

Devorohaṇavatthu
Devorohaṇavatthu
Devorohaṇavatthu

Ye jhānapasutā dhīrā, nekkhammūpasame ratā; Devāpi tesaṁ pihayanti, sambuddhānaṁ satīmataṁ.

Ye jhānapasutā dhīrā,
nekkhammūpasame ratā;
Devāpi tesaṁ pihayanti,
sambuddhānaṁ satīmataṁ.

Ye jhānapasutā dhīrā, nekkhammūpasame ratā; Devāpi tesaṁ pihayanti, sambuddhānaṁ satīmataṁ.

Erakapattanāgarājavatthu
Erakapattanāgarājavatthu
Erakapattanāgarājavatthu

Kiccho manussapaṭilābho, kicchaṁ maccāna jīvitaṁ; Kicchaṁ saddhammassavanaṁ, kiccho buddhānamuppādo.

Kiccho manussapaṭilābho,
kicchaṁ maccāna jīvitaṁ;
Kicchaṁ saddhammassavanaṁ,
kiccho buddhānamuppādo.

Kiccho manussapaṭilābho, kicchaṁ maccāna jīvitaṁ; Kicchaṁ saddhammassavanaṁ, kiccho buddhānamuppādo.

Ānandattherapañhavatthu
Ānandattherapañhavatthu
Ānandattherapañhavatthu

Sabbapāpassa akaraṇaṁ, kusalassa upasampadāupasampadāAceptación; ordenación plena como bhikkhu o bhikkhunī. Ver pabbajjā.Ver en el glosario;*kusalassa upasampadā → kusalassūpasampadā (sya-all) Sacittapariyodapanaṁ,*Sacittapariyodapanaṁ → sacittapariyodāpanaṁ (?) etaṁ buddhāna sāsanaṁ.

Sabbapāpassa akaraṇaṁ,
kusalassa upasampadāupasampadāAceptación; ordenación plena como bhikkhu o bhikkhunī. Ver pabbajjā.Ver en el glosario;*kusalassa upasampadā → kusalassūpasampadā (sya-all)
Sacittapariyodapanaṁ,*Sacittapariyodapanaṁ → sacittapariyodāpanaṁ (?)
etaṁ buddhāna sāsanaṁ.

Sabbapāpassa akaraṇaṁ, kusalassa upasampadāupasampadāAceptación; ordenación plena como bhikkhu o bhikkhunī. Ver pabbajjā.Ver en el glosario;*kusalassa upasampadā → kusalassūpasampadā (sya-all)Sacittapariyodapanaṁ,*Sacittapariyodapanaṁ → sacittapariyodāpanaṁ (?)etaṁ buddhāna sāsanaṁ.

Khantī paramaṁ tapo titikkhā, Nibbānaṁ paramaṁ vadanti buddhā;*Nibbānaṁ → nibbāṇaṁ (bj) Na hi pabbajito parūpaghātī,*Na → ayaṁ nakāro bj, sya-all, pts1ed, pts2ed potthakesu na Na samaṇo hoti paraṁ viheṭhayanto.

Khantī paramaṁ tapo titikkhā,
Nibbānaṁ paramaṁ vadanti buddhā;*Nibbānaṁ → nibbāṇaṁ (bj)
Na hi pabbajito parūpaghātī,*Na → ayaṁ nakāro bj, sya-all, pts1ed, pts2ed potthakesu na
Na samaṇo hoti paraṁ viheṭhayanto.

Khantī paramaṁ tapo titikkhā, Nibbānaṁ paramaṁ vadanti buddhā;*Nibbānaṁ → nibbāṇaṁ (bj)Na hi pabbajito parūpaghātī,*Na → ayaṁ nakāro bj, sya-all, pts1ed, pts2ed potthakesu naNa samaṇo hoti paraṁ viheṭhayanto.

Anūpavādo anūpaghāto,*Anūpavādo anūpaghāto → anupavādo anupaghāto (cck, pts2ed, mr) Pātimokkhe ca saṁvaro; Mattaññutā ca bhattasmiṁ, Pantañca sayanāsanaṁ; Adhicitte ca āyogo, Etaṁ buddhāna sāsanaṁ.

Anūpavādo anūpaghāto,*Anūpavādo anūpaghāto → anupavādo anupaghāto (cck, pts2ed, mr)
Pātimokkhe ca saṁvaro;
Mattaññutā ca bhattasmiṁ,
Pantañca sayanāsanaṁ;
Adhicitte ca āyogo,
Etaṁ buddhāna sāsanaṁ.

Anūpavādo anūpaghāto,*Anūpavādo anūpaghāto → anupavādo anupaghāto (cck, pts2ed, mr)Pātimokkhe ca saṁvaro; Mattaññutā ca bhattasmiṁ, Pantañca sayanāsanaṁ; Adhicitte ca āyogo, Etaṁ buddhāna sāsanaṁ.

Anabhiratabhikkhuvatthu
Anabhiratabhikkhuvatthu
Anabhiratabhikkhuvatthu

Na kahāpaṇavassena, titti kāmesu vijjati; Appassādā dukhā kāmā, iti viññāya paṇḍito.

Na kahāpaṇavassena,
titti kāmesu vijjati;
Appassādā dukhā kāmā,
iti viññāya paṇḍito.

Na kahāpaṇavassena, titti kāmesu vijjati; Appassādā dukhā kāmā, iti viññāya paṇḍito.

Api dibbesu kāmesu, ratiṁ so nādhigacchati; Taṇhakkhayarato hoti, sammāsambuddhasāvako.

Api dibbesu kāmesu,
ratiṁ so nādhigacchati;
Taṇhakkhayarato hoti,
sammāsambuddhasāvako.

Api dibbesu kāmesu, ratiṁ so nādhigacchati; Taṇhakkhayarato hoti, sammāsambuddhasāvako.

Aggidattabrāhmaṇavatthu
Aggidattabrāhmaṇavatthu
Aggidattabrāhmaṇavatthu

Bahuṁ ve saraṇaṁ yanti, pabbatāni vanāni ca; Ārāmarukkhacetyāni, manussā bhayatajjitā.

Bahuṁ ve saraṇaṁ yanti,
pabbatāni vanāni ca;
Ārāmarukkhacetyāni,
manussā bhayatajjitā.

Bahuṁ ve saraṇaṁ yanti, pabbatāni vanāni ca; Ārāmarukkhacetyāni, manussā bhayatajjitā.

Netaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ, netaṁ saraṇamuttamaṁ; Netaṁ saraṇamāgamma, sabbadukkhā pamuccati.

Netaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ,
netaṁ saraṇamuttamaṁ;
Netaṁ saraṇamāgamma,
sabbadukkhā pamuccati.

Netaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ, netaṁ saraṇamuttamaṁ; Netaṁ saraṇamāgamma, sabbadukkhā pamuccati.

Yo ca buddhañca dhammañca, saṅghañca saraṇaṁ gato; Cattāri ariyasaccāni, sammappaññāya passati.

Yo ca buddhañca dhammañca,
saṅghañca saraṇaṁ gato;
Cattāri ariyasaccāni,
sammappaññāya passati.

Yo ca buddhañca dhammañca, saṅghañca saraṇaṁ gato; Cattāri ariyasaccāni, sammappaññāya passati.

Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ, dukkhassa ca atikkamaṁ; Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ, dukkhūpasamagāminaṁ.

Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ,
dukkhassa ca atikkamaṁ;
Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ,
dukkhūpasamagāminaṁ.

Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ, dukkhassa ca atikkamaṁ; Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ, dukkhūpasamagāminaṁ.

Etaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ, etaṁ saraṇamuttamaṁ; Etaṁ saraṇamāgamma, sabbadukkhā pamuccati.

Etaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ,
etaṁ saraṇamuttamaṁ;
Etaṁ saraṇamāgamma,
sabbadukkhā pamuccati.

Etaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ, etaṁ saraṇamuttamaṁ; Etaṁ saraṇamāgamma, sabbadukkhā pamuccati.

Ānandattherapañhavatthu
Ānandattherapañhavatthu
Ānandattherapañhavatthu

Dullabho purisājañño, na so sabbattha jāyati; Yattha so jāyati dhīro, taṁ kulaṁ sukhamedhati.

Dullabho purisājañño,
na so sabbattha jāyati;
Yattha so jāyati dhīro,
taṁ kulaṁ sukhamedhati.

Dullabho purisājañño, na so sabbattha jāyati; Yattha so jāyati dhīro, taṁ kulaṁ sukhamedhati.

Sambahulabhikkhuvatthu
Sambahulabhikkhuvatthu
Sambahulabhikkhuvatthu

Sukho buddhānamuppādo, sukhā saddhammadesanā; Sukhā saṅghassa sāmaggī, samaggānaṁ tapo sukho.

Sukho buddhānamuppādo,
sukhā saddhammadesanā;
Sukhā saṅghassa sāmaggī,
samaggānaṁ tapo sukho.

Sukho buddhānamuppādo, sukhā saddhammadesanā; Sukhā saṅghassa sāmaggī, samaggānaṁ tapo sukho.

Kassapadasabalassasuvaṇṇacetiyavatthu
Kassapadasabalassasuvaṇṇacetiyavatthu
Kassapadasabalassasuvaṇṇacetiyavatthu

Pūjārahe pūjayato, buddhe yadi va sāvake; Papañcasamatikkante, tiṇṇasokapariddave.

Pūjārahe pūjayato,
buddhe yadi va sāvake;
Papañcasamatikkante,
tiṇṇasokapariddave.

Pūjārahe pūjayato, buddhe yadi va sāvake; Papañcasamatikkante, tiṇṇasokapariddave.

Te tādise pūjayato, nibbute akutobhaye; Na sakkā puññaṁ saṅkhātuṁ, imettamapi kenaci.

Te tādise pūjayato,
nibbute akutobhaye;
Na sakkā puññaṁ saṅkhātuṁ,
imettamapi kenaci.

Te tādise pūjayato, nibbute akutobhaye; Na sakkā puññaṁ saṅkhātuṁ, imettamapi kenaci.

Buddhavaggo cuddasamo.

Buddhavaggo cuddasamo.

Buddhavaggo cuddasamo.

Paṭhamabhāṇavāraṁ.

Paṭhamabhāṇavāraṁ.

Paṭhamabhāṇavāraṁ.

AnteriorEl mundoDhp 167–178·LokavaggaSiguienteLa felicidadDhp 197–208·Sukhavagga

Texto original en pali: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500.

Datos pali, segmentación, variantes y metadatos: importados desde SuttaCentral.

Traducción al español: isidatta.

Gestionar consentimiento

🍪 En KarunaPura usamos cookies para ofrecerte una experiencia más consciente y respetuosa.

Funcionales Siempre activo
Estas cookies son esenciales para el funcionamiento básico de la web y no se pueden desactivar.
Permiten recordar tus ajustes y preferencias para que tu experiencia sea más fluida.
El almacenamiento o acceso técnico es necesario para la finalidad legítima de almacenar preferencias no solicitadas por el abonado o usuario.
Estadísticas
El almacenamiento o acceso técnico que es utilizado exclusivamente con fines estadísticos. Nos ayudan a entender cómo se usa el sitio de forma anónima, para seguir mejorando.
Marketing
Se utilizan para ofrecer contenido personalizado y relevante según tu comportamiento de navegación.
  • Administrar opciones
  • Gestionar los servicios
  • Gestionar {vendor_count} proveedores
  • Leer más sobre estos propósitos
Ver preferencias
  • {title}
  • {title}
  • {title}