Un hombre queda terriblemente enfermo como consecuencia de su intento por traer aceite a su mujer que estaba a punto de dar a luz.
He aquí lo que yo he oído decir. Cierta vez el bhagavant se encontraba en la ciudad de Savatthi, en el Bosque del Príncipe Jeta, en el parque de Anathapindika. En aquella ocasión una joven mujer brahmán, esposa de un mendicante, estaba encinta, próxima al parto. Entonces aquella mendicante le dijo al mendicante: «Ve, brahmán, tráeme aceite, que me servirá una vez que haya dado a luz».
Al decir ella esto, el mendicante le contestó: «Señora, ¿de dónde he de traer yo aceite?» Por segunda vez la mendicante le dijo al mendicante: «Ve, brahmán, tráeme aceite, que me servirá una vez que haya dado a luz». Por segunda vez el mendicante le contestó: «Señora, ¿de dónde he de traer yo aceite. Por tercera vez la mendicante le dijo al mendicante: «Ve brahmán, tráeme aceite que me servirá una vez que haya da a luz».
Justamente en aquella ocasión, en los almacenes del rey Pasenadi de Kosala, se estaba dando a samanes y brahmanes, toda la manteca y el aceite que necesitasen para consumir ahí, pero no para llevarse.
Entonces al mendicante se le ocurrió: «En los almacenes del rey Pasenadi de Kosala se está dando a samanes y brahmanes toda la manteca y el aceite que necesiten para consumir ahí, pero no para llevarse. Yendo pues a los almacenes del rey Pasenadi de Kosala beberé cuanto aceite sea necesario, regresaré a casa y vomitándolo, se lo daré a ella para que le sirva una vez que haya dado a luz».
Entonces el mendicante, yendo a los almacenes del rey Pasenadi de Kosala, bebió todo el aceite necesario y regresó a su casa, pero no pudo expulsarlo ni por arriba ni por abajo. Y, afligido por dolorosas, agudas, penosas y amargas sensaciones, iba y venía y daba vueltas.
Y el bhagavant, por la mañana, después de vestirse, tomando su manto y su escudilla, se dirigió a Sâvatthi en busca de limosna. Entonces el bhagavant vio al mendicante afligido por dolorosas, agudas, penosas y amargas sensaciones, yendo y viniendo y dando vueltas.
El bhagavant, comprendiendo el sentido, dijo en aquella ocasión este udana :
Son felices los que no tienen nada,
pues los que no tienen nada
han alcanzado el más alto conocimiento.
Mira cómo sufre el que tiene algo.
Evaṁ me sutaṁ—ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena aññatarassa paribbājakassa daharamāṇavikā pajāpati hoti gabbhinī upavijaññā. Atha kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca: “gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tena kho pana samayena aññatarassa paribbājakassa daharamāṇavikā pajāpati hoti gabbhinī upavijaññā.
Atha kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca:
“gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
Evaṁ me sutaṁ—ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena aññatarassa paribbājakassa daharamāṇavikā pajāpati hoti gabbhinī upavijaññā. Atha kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca: “gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
Evaṁ vutte, so paribbājako taṁ paribbājikaṁ etadavoca: “kuto panāhaṁ, bhoti, telaṁ āharāmī”ti? *bhoti → bhotiyā (sya-all, pts-vp-pli1, mr)Dutiyampi kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca: “gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti. Dutiyampi kho so paribbājako taṁ paribbājikaṁ etadavoca: “kuto panāhaṁ, bhoti, telaṁ āharāmī”ti? Tatiyampi kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca: “gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
Evaṁ vutte, so paribbājako taṁ paribbājikaṁ etadavoca:
“kuto panāhaṁ, bhoti, telaṁ āharāmī”ti? *bhoti → bhotiyā (sya-all, pts-vp-pli1, mr)
Dutiyampi kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca:
“gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
Dutiyampi kho so paribbājako taṁ paribbājikaṁ etadavoca:
“kuto panāhaṁ, bhoti, telaṁ āharāmī”ti?
Tatiyampi kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca:
“gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
Evaṁ vutte, so paribbājako taṁ paribbājikaṁ etadavoca: “kuto panāhaṁ, bhoti, telaṁ āharāmī”ti? *bhoti → bhotiyā (sya-all, pts-vp-pli1, mr)Dutiyampi kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca: “gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti. Dutiyampi kho so paribbājako taṁ paribbājikaṁ etadavoca: “kuto panāhaṁ, bhoti, telaṁ āharāmī”ti? Tatiyampi kho sā paribbājikā taṁ paribbājakaṁ etadavoca: “gaccha tvaṁ, brāhmaṇa, telaṁ āhara, yaṁ me vijātāya bhavissatī”ti.
Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāre samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sappissa vā telassa vā yāvadatthaṁ pātuṁ dīyati, no nīharituṁ. *dīyati → diyyati (bj, mr)
Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāre samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sappissa vā telassa vā yāvadatthaṁ pātuṁ dīyati, no nīharituṁ. *dīyati → diyyati (bj, mr)
Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāre samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sappissa vā telassa vā yāvadatthaṁ pātuṁ dīyati, no nīharituṁ. *dīyati → diyyati (bj, mr)
Atha kho tassa paribbājakassa etadahosi: “rañño kho pana pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāre samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sappissa vā telassa vā yāvadatthaṁ pātuṁ dīyati, no nīharituṁ. Yannūnāhaṁ rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāraṁ gantvā telassa yāvadatthaṁ pivitvā gharaṁ āgantvā ucchadditvāna dadeyyaṁ, yaṁ imissā vijātāya bhavissatī”ti. *ucchadditvāna → uggiritvāna (bj, sya-all, pts-vp-pli1); ucchaditvā (sya-a); ucchaḍḍitvāna (mr)
Atha kho tassa paribbājakassa etadahosi:
“rañño kho pana pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāre samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sappissa vā telassa vā yāvadatthaṁ pātuṁ dīyati, no nīharituṁ.
Yannūnāhaṁ rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāraṁ gantvā telassa yāvadatthaṁ pivitvā gharaṁ āgantvā ucchadditvāna dadeyyaṁ, yaṁ imissā vijātāya bhavissatī”ti. *ucchadditvāna → uggiritvāna (bj, sya-all, pts-vp-pli1); ucchaditvā (sya-a); ucchaḍḍitvāna (mr)
Atha kho tassa paribbājakassa etadahosi: “rañño kho pana pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāre samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sappissa vā telassa vā yāvadatthaṁ pātuṁ dīyati, no nīharituṁ. Yannūnāhaṁ rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāraṁ gantvā telassa yāvadatthaṁ pivitvā gharaṁ āgantvā ucchadditvāna dadeyyaṁ, yaṁ imissā vijātāya bhavissatī”ti. *ucchadditvāna → uggiritvāna (bj, sya-all, pts-vp-pli1); ucchaditvā (sya-a); ucchaḍḍitvāna (mr)
Atha kho so paribbājako rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāraṁ gantvā telassa yāvadatthaṁ pivitvā gharaṁ āgantvā neva sakkoti uddhaṁ kātuṁ, na pana adho. So dukkhāhi tibbāhi kharāhi kaṭukāhi vedanāhi phuṭṭho āvaṭṭati parivaṭṭati. *tibbāhi → tippāhi (sya-all)
Atha kho so paribbājako rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāraṁ gantvā telassa yāvadatthaṁ pivitvā gharaṁ āgantvā neva sakkoti uddhaṁ kātuṁ, na pana adho.
So dukkhāhi tibbāhi kharāhi kaṭukāhi vedanāhi phuṭṭho āvaṭṭati parivaṭṭati. *tibbāhi → tippāhi (sya-all)
Atha kho so paribbājako rañño pasenadissa kosalassa koṭṭhāgāraṁ gantvā telassa yāvadatthaṁ pivitvā gharaṁ āgantvā neva sakkoti uddhaṁ kātuṁ, na pana adho. So dukkhāhi tibbāhi kharāhi kaṭukāhi vedanāhi phuṭṭho āvaṭṭati parivaṭṭati. *tibbāhi → tippāhi (sya-all)
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisi. Addasā kho bhagavā taṁ paribbājakaṁ dukkhāhi tibbāhi kharāhi kaṭukāhi vedanāhi phuṭṭhaṁ āvaṭṭamānaṁ parivaṭṭamānaṁ.
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisi.
Addasā kho bhagavā taṁ paribbājakaṁ dukkhāhi tibbāhi kharāhi kaṭukāhi vedanāhi phuṭṭhaṁ āvaṭṭamānaṁ parivaṭṭamānaṁ.
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisi. Addasā kho bhagavā taṁ paribbājakaṁ dukkhāhi tibbāhi kharāhi kaṭukāhi vedanāhi phuṭṭhaṁ āvaṭṭamānaṁ parivaṭṭamānaṁ.
Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
“Sukhino vata ye akiñcanā, Vedaguno hi janā akiñcanā; Sakiñcanaṁ passa vihaññamānaṁ, Jano janasmiṁ paṭibandhacitto”ti. *paṭibandhacitto → paṭibaddhacitto (bj, sya-all); paṭibandharūpo (?)
“Sukhino vata ye akiñcanā,
Vedaguno hi janā akiñcanā;
Sakiñcanaṁ passa vihaññamānaṁ,
Jano janasmiṁ paṭibandhacitto”ti. *paṭibandhacitto → paṭibaddhacitto (bj, sya-all); paṭibandharūpo (?)
“Sukhino vata ye akiñcanā, Vedaguno hi janā akiñcanā; Sakiñcanaṁ passa vihaññamānaṁ, Jano janasmiṁ paṭibandhacitto”ti. *paṭibandhacitto → paṭibaddhacitto (bj, sya-all); paṭibandharūpo (?)